Что умели тугрики O que podería Tug
Но фантазии фантазиями, но надо разобраться, какие функции денег мог все-таки выполнять рубль? Pero fantasías de fantasía, pero necesitamos entender o que a función do diñeiro aínda pode realizar o rublo? А также и валюты других стран победившего социализма. E tamén as outras moedas do socialismo victorioso. Среди социалистических денег тоже, кстати, существовала своего рода иерархия. Entre o diñeiro socialista, tamén, a propósito, houbo unha especie de xerarquía. На чешские кроны, марки ГДР или венгерские форинты можно было купить гораздо больше всякого ценного для простого человека, чем за болгарские левы, те же рубли или монгольские тугрики. Na coroa checa, grao, ou o Forint GDR podería comprar máis de calquera valor para o home común do que para o Lev Búlgaro, os mesmos de rublos, ou Tugrik mongol. Но все они были «поражены в правах», не могли конвертироваться в мировые валюты, были отделены, отчуждены и от собственной экономики. Pero foron "impresionado polos dereitos" non poden ser convertidos para a moeda do mundo, foron separados e afastados da súa propia economía.
Итак, функции. Así, as funcións.
Первая – единицы счета – да, не проблема, но это наименее важная, самая примитивная функция. O primeiro - unha unidade de conta - si, non hai problema, pero é o de menos, a función máis primitiva. Средство платежа – да, ставим галочку, точно, рублями мы все и платили (правда, сколь ни поразительно, и в этой области существовали ограничения – иногда не только произвести, но и получить платеж нельзя было без специального разрешения контролирующих инстанций). Medios de pagamento - si, poñer un carrapato, exactamente, estamos en rublos e pagado (aínda que non importa o quão incrible, e nesta zona hai límites - ás veces, non só producir, pero foi imposible obter o pagamento sen permiso especial das autoridades regulatorias).
Ну, и на этом галочки кончаются. Ben, este carrapato remata. Средство товарного обмена? Medios de intercambio de mercadorías? Нет, только в крайне ограниченной форме. N, só de forma moi limitada. Всеобщий эквивалент? Equivalente Universal? Ни в коем случае. En calquera caso. Средство накопления? Unha tenda? Очень относительно, копили-то рубли копили, но если могли, то предпочитали другие ценности и валюты, поскольку покупательная – даже не способность, а возможность É relativo, entón o Euro-entesourada entesourado, pero se pode, a continuación, a moeda preferida e outros obxectos de valor, como comprar - nin sequera a capacidade e oportunidade de
рубля все время падала. rublo caeu o tempo. (Приходится искать новые термины – может быть, даже надо говорить: покупательная «разрешенность» или «дозволенность»? – рублю ведь должны были «дозволить» покупку!) Короче говоря, рубль реально мог покупать все меньше и меньше. (Ten que buscar novos termos - quizais mesmo teño que dicir, a compra do "permitido" ou "permitido" - xa que o rublo debería ser "permitido" buy) En suma, o rublo podería realmente comprar cada vez menos.
Функцию ценообразования советский рубль не мог толком выполнять по определению. A función do prezo Rublo soviético non podería realmente levar adiante a definición. Капитала – в очень странном виде, только как приложение к «лимитам» и «фондам». Capital - dunha forma moi estraña, só como un complemento para os "límites" e "Fondos".
Важнейший вывод, который из этого следует: если деньги лишены главных функций – измерителя стоимости, инструмента товарного обмена и ценообразования, то и остальные функции либо не реализуются, либо существуют в ослабленном, искаженном виде. A conclusión máis importante que se desenvolve este que se privou das principais funcións de diñeiro - unha medida de valor, a ferramenta eo prezo do intercambio de mercadorías, a continuación, as outras funcións ou non son aplicadas ou están nunha forma, enfraquecido distorsionada. Отмирают, как мышцы без употребления. Morrer, os músculos sen usar. Такая «валюта» никак не способна выполнять и самую, может быть, важнейшую современную функцию – информационную, направляющую экономическое развитие. Esta "moeda" de ningún xeito capaz de performance e máis, quizais, a máis importante función contemporánea - información para orientar o desenvolvemento económico. И мерилом социального успеха советский рубль не был – членство в райкоме, обкоме, ЦК, принадлежность к престижным идеологическим органам или КГБ, армии – все это было куда более весомым признаком удавшейся карьеры. E a medida do éxito social do rublo soviético non era - membro da comisión rexional, o Comité rexional, o Comité Central, a participación en organismos de prestixio da ideolóxico ou a KGB, o exército - era sinal de moito máis significativo dunha carreira de éxito. И измерителем труда такой рубль служить никак не мог. E unha medida do traballo para servir o rublo non podía. И качества жизни сам по себе не определял. E da calidade de vida, en si non está definido. Или определял в незначительной степени. Ou determinada a unha pequena extensión.
Значит ли все вышесказанное, что отсутствие полноценных денег автоматически делает людей несчастными? Será que todo o anteriormente exposto, que a ausencia de pleno dereito o diñeiro automaticamente fai a xente infelices? Лишает общество перспектив динамичного развития, модернизации, существенного повышения уровня жизни – без сомнения. Priva á sociedade das perspectivas de rápido desenvolvemento, modernización, unha mellora substancial dos patróns de vida - sen dúbida. Но – в деньгах ли счастье? Pero - o diñeiro é a felicidade? Я еще вернусь к этой теме в применении к рыночной экономике. Volverei a este asunto cando aplicado a unha economía de mercado. Но советская командная система – дело совершенно особенное. Pero o sistema de mando soviético - un caso moi especial.
Мой учитель и ментор, замечательный арабист и социолог Владимир Сегаль, любил говорить: посмотрите, насколько легче стать счастливым человеком при социализме: вот побывал я в командировке в Ливане, купил себе там на рынке часы «Сейко». O meu profesor e mentor, un arabista notable sociólogo e Vladimir Segal, gustábame dicir: mira, canto máis doado para facer un home feliz baixo o socialismo: ". Seiko" Visitei aquí nunha viaxe de negocios no Líbano, comprou hai no mercado de asistir И вот уже десятый день не могу на них налюбоваться, под любым предлогом смотрю на них, веду занятие, а сам все отворачиваю ненароком рукав. E agora o décimo día eu non podo deixar de ollar a eles, baixo calquera pretexto, mire para eles, levando a ocupación, e el continuou dando lugar accidentalmente manga. И удивительное ощущение счастья, собственного успеха, состоявшейся жизни переполняет меня! E a marabillosa sensación de felicidade, do seu propio éxito, a vida realizada esmaga-me! А жил бы я при гнилом капитализме, где не только выездные доценты, но буквально любой работяга, да что там – любой безработный! E eu vivía co capitalismo podre, onde non só os profesores convidados, pero, literalmente, calquera traballador, pero o que está aí - todos os desempregados! – может в любой момент такие же часы себе купить на любом углу – за небольшую часть пособия! - Pode en calquera momento o mesmo reloxo dar o luxo de comprar en calquera recuncho - unha pequena parte dos beneficios! – и не было бы у меня там никакой причины для эйфории. - E non tería de min non hai motivo para euforia.
В каждой шутке есть доля шутки. En todas as bromas non é unha broma. Сегаль, конечно, смеялся – и над обществом, и над своими студентами, и над самим собой. Segal, por suposto, riu - e da sociedade, e os seus alumnos sobre e por riba de si mesmo. (Ведь на часы и на самом деле то и дело поглядывал!) Но что правда, то правда: в ситуации всеобщего дефицита легче доставить себе материальные радости, чем при «заевшемся капитализме». (! Despois de todo, o reloxo e, de feito, de cando en vez mirei) Pero o que é a verdade: nunha situación de escaseza xeneralizada do material é máis fácil de dar pracer que o "capitalismo zaevshemsya." Советское общество, конечно же, было по многим, не только материальным, позициям инфантильным, что не удивительно, учитывая патерналистский характер социалистического государства, обращавшегося со своими гражданами как с детьми. A sociedade soviética, por suposto, foi en moitos aspectos, non só o material, as posicións de infantil que non é sorprendente, dado o estado paternalista socialista trata seus cidadáns coma nenos. Но разве не правда, что наивный ребенок гораздо счастливее умудренного циничного взрослого? Pero non é certo que o neno inxenua moito máis feliz adulto sabio cínico? По принципу – меньше знаешь, лучше спишь. De acordo co principio - menos sabe, mellor sono. Или по Екклесиасту: «Во многой мудрости много и печали; и кто умножает познания, умножает скорбь». Ou en Eclesiastes: "Na sabedoría hai moito enfado, e, e que o coñecemento, máis sufrimento."
Каждый раз, когда моя жена обнаруживает в свежей почте какие-то сложные счета и финансовые требования, она с тоской вспоминает Советский Союз. Cada vez que a miña muller descobre na conta recentemente-e e algúns requisitos financeiros complexos, ela lembra saudosamente da Unión Soviética. Вот же жили – не тужили, ни о чем не думали, а здесь надо самому делать выбор, принимать трудные решения, ломая голову над тем, что происходит с ценами на недвижимость, с накоплениями, с курсом акций на бирже, и так далее, и тому подобное. Aquí é vivir - non te preocupes, o pensamento nada, e aquí temos que facer unha selección ti mesmo, de tomar decisións difíciles, tentando entender o que pasa cos prezos dos inmobles, con economía, coa taxa na bolsa de valores, e así por diante, e similares.
Недавно появившаяся в нашей семье маленькая девочка и та уже играет на фондовой бирже, представляете! Recentemente apareceu na nosa familia dunha nena e ela xa está xogando o mercado de accións, pode imaxinar! Ей не было еще и года, а она уже получила письмо от инвестиционного фонда, в котором говорилось: Дорогая Амира Роберта Мариам! Ela non era nin sequera un ano de idade e ela xa recibiu unha carta do Fondo de Investimentos, que dixo: Estimado Amir, Robert Miriam! Совокупная стоимость вашего пакета акций составляет на сегодняшний день… такую-то и такую-то сумму. O valor total da súa aposta e ata a data ... cantidade tal e tal.
Британское государство выделяет каждому новорожденному 250 фунтов для инвестирования на бирже, ну и родичи имеют возможность дополнить этот первоначальный капитал – до 1200 фунтов в год. O goberno británico asignado £ 250 para cada recén nado para investir na bolsa de valores, e os familiares teñen a oportunidade de completar o capital inicial - ata 1.200 libras por ano. А потом «пакет» акций может расти или съеживаться, в зависимости от того, что будет происходить на бирже. E entón "paquete" de accións poden subir ou baixar en función do que pase na bolsa de valores. До восемнадцати лет нам предстоит решать за нее, в какой фонд вложены ее деньги, чтобы к совершеннолетию образовалась приличная сумма на образование или покупку первого жилья… То есть приходится не только за себя, но и за будущее ребенка брать на себя ответственность! A dezaoito anos, temos que resolver para el, en que o fondo investiu o seu diñeiro para a idade adulta formada unha cantidade decente para educación ou compra da casa primeiro ... É necesario non só para si senón tamén para o futuro do neno a asumir a responsabilidade!
И еще моя жена с тоской вспоминает, как в голодные времена поздних 80-х и ранних 90-х случайно «подхалтуренные» где-то 10–15 долларов давали возможность прикупить в магазине «Садко» на Кутузовском пачку ветчины, немного сыра, йогурта и какую-нибудь чудесную швейцарскую шоколадку с орехами. E a miña muller saudosamente recorda como en tempos de fame, os anos 80 e principios dos anos 90 por "podhalturennye" accidente en torno a 10-15 dólares, se pode mercar na tenda "Sadko" na Kutuzov paquete de xamón, queixo, iogur e un pouco de chocolate marabilloso Suíza con noces. Вот это было счастье так счастье! Iso foi tan feliz feliz! Мы целую неделю всё это смаковали, честно делили на всех. Temos unha semana enteira todos os apreciaba, honestamente compartido en todo. Не то что сейчас – глаза бы на этот холестерин, на эти вредные сласти не смотрели… Non é que sexa agora - os ollos sería sobre ese colesterol, estes doces non son malas mirando ...
Что же касается советского рубля, то он к тому времени совсем уже утратил свои и прежде не очень могучие покупательные способности-возможности. En canto ao rublo soviético, a continuación, polo tempo que xa perdera as súas capacidades de potencia moi en primeiro lugar, e non moi grande de compras. Иерархическая система начала уже рассыпаться в пыль, полки магазинов опустели. O sistema xerárquico xa está empezando a desmoronar-se en po, baldas estaban baleiras. К тому моменту он стал, по меткому выражению Николая Петракова, чем-то вроде лотерейного билета. Ata o momento chegou a ser, na feliz expresión de Nicholas Petrakova, algo así como un billete de lotería. Окажешься с ним в нужном месте в нужный час – сможешь «отоварить» чем-нибудь, нет – так ходи голодным… Ну, или полуголодным. Atopar-se con el no lugar seguro na hora certa - pode "otovaritsya" algunha cousa, non é - entón vai con fame ... Ben, ou media fame.
Но какое это было опять же несравненное счастье, если вдруг везло, если что-то удавалось «оторвать»! Pero o que era unha vez máis a felicidade incomparable, cando de súpeto sorte algo podería "arrincar"!
Но счастье – это такая эфемерная категория… А в объективной реальности у развала СССР было много причин. Pero a felicidade - é como unha categoría efémero ... E en realidade obxectiva do colapso da Unión Soviética tiveron unha serie de razóns. Но импотенция рубля была, безусловно, одной из главных. Pero a impotencia do rublo foi certamente un dos principais. Недаром же, обретя независимость, все республики, кроме Беларуси, поспешили заменить название национальной валюты. Non sen razón, adquirindo independencia, todas as repúblicas agás Bielorrusia, apresurouse a substituír o nome da moeda. Между тем, гордая своей независимостью от южного соседа Канада не брезгует словом «доллар». Mentres tanto, orgulloso da súa independencia do seu veciño do sur, o Canadá non é melindroso sobre a palabra "dólar". (Свои доллары имеют также Австралия, Новая Зеландия и несколько других государств.) Освободившись от британского владычества не отказались от слова «фунт» ни Ирландия, ни Кипр. (Os seus dólares están tamén a Australia, Nova Celandia e outros estados.) Libres do dominio británico non desistiu da palabra "quilo" ou a Irlanda, ou Chipre. Не отрекалась от исторического названия своей валюты и ГДР. Non renunciou ao nome histórico do diñeiro e da RDA. Но вот с рублем, видимо, ничего хорошего не ассоциировалось. Pero, co rublo, aparentemente, nada bo non foi asociada.








































